Park Górnika to niewielki park miejski w Chwałowicach, dzielnicy Rybnika. Leży tuż przy kopalni, wzdłuż ulicy 1 Maja, i otacza Dom Kultury Chwałowice. Ma około 2 hektarów, więc nie jest to cel na pół dnia. Dobrze nadaje się na spacer, przerwę w trasie albo jako dodatek do wizyty w domu kultury. Ciekawsza od samej zieleni jest historia: park to resztka dawnego majątku, którą kopalnia obgryzała przez dziesięciolecia.
Park Górnika w Rybniku – co to za miejsce
Chwałowice to dzielnica górnicza i widać to w całej okolicy. Park wciśnięty jest między osiedle a zakład kopalni, a nazwa wzięła się od pomnika tańczącego górnika. Powierzchnia wynosi około 19,9 tys. m², czyli mniej więcej dwa boiska piłkarskie z zapasem.
Nie ma tu wielkich atrakcji ani biletowanych punktów. To zwykły park osiedlowy, z którego korzystają mieszkańcy, a przy okazji wydarzeń w domu kultury także goście z innych części miasta. Dla kogoś, kto zwiedza Rybnik i chce zobaczyć, jak wygląda górnicza dzielnica, to całkiem dobry przystanek.
Historia parku w Chwałowicach
W XIX wieku w tym miejscu stał folwark. Należał najpierw do porucznika Czarneckiego, potem do właściciela ziemskiego Wilhe. Ostatecznie trafił do księcia Guido Henckla von Donnersmarcka, jednego z największych przemysłowców na Górnym Śląsku.
Przełom nastąpił w 1903 roku, gdy ruszyła budowa kopalni Chwałowice. Od wschodu i południa park zmniejszono, a w willi po dawnym właścicielu zamieszkał dyrektor kopalni. Nie była to więc przypadkowa willa, tylko rezydencja szefa zakładu, postawiona przy samym szybie.
Na początku lat 60. XX wieku willę przerobiono na biura i laboratorium kopalni i oddzielono ją ogrodzeniem od parku. Potem kopalnia sukcesywnie powiększała swój teren kosztem zieleni, choć przepisy o ochronie środowiska formalnie na to nie pozwalały. Dopiero w 1997 roku park przekazano Gminie Rybnik. W tym samym roku odnowiono ścieżki i uporządkowano zieleń.
Najrzadszym drzewem w dawnym parku jest tulipanowiec amerykański. Po pomniejszeniu parku rośnie dziś na terenie kopalni, więc spacerowicze go nie zobaczą.
Co zobaczyć w Parku Górnika
Najbardziej rozpoznawalny jest pomnik tańczącego górnika. To on dał parkowi tożsamość i jest naturalnym punktem na zdjęcie. W 2017 roku przed Domem Kultury Chwałowice pojawiły się dwie trzymetrowe lampy górnicze, nawiązujące do tradycji dzielnicy. Lampa górnicza to symbol, który w takim miejscu ma sens.
Zieleń jest zróżnicowana. Rosną tu kasztanowce, w tym jeden czerwony, buki i dęby, a także spore skupiska mahonii. Wyróżnia się dąb burgundzki, jedyne drzewo, które miejscowi ogrodnicy wskazują jako szczególnie warte uwagi.
Wyposażenie parku to:
- ścieżki spacerowe,
- niewielki amfiteatr, który wikipedyczne i miejskie opisy nazywają miniamfiteatrem,
- plac zabaw,
- plenerowa siłownia od strony osiedla,
- tablice edukacyjne dla dzieci.
Tablice pojawiły się po ostatnim odświeżeniu parku. Dzieci mogą na nich poznać ptasi zegar, rozkład śmieci w czasie czy rodzaje drzew liściastych i iglastych. Są też proste gry przyrodnicze: kółko i krzyżyk, owady, leśne puzzle, tropy zwierząt oraz fotościanka z leśnymi ssakami. To skromna oferta, ale dla kilkulatka wystarczająca na godzinę zabawy.
Według opisów miejskich i portali turystycznych planowano też wybieg dla psów z przeszkodami. Przed wizytą z czworonogiem warto sprawdzić, czy już powstał, bo w dostępnych źródłach nie ma pewności, że jest gotowy.
Dom Kultury Chwałowice i okolica
Park otacza Dom Kultury Chwałowice, znany z koncertów i różnych wydarzeń. Jeśli w programie jest coś interesującego, można połączyć spacer z kulturą. Aktualny repertuar trzeba sprawdzić na stronie placówki.
W sąsiedztwie parku jest basen kąpielowy. To przydatna wskazówka, jeśli planujesz dzień z dziećmi w Chwałowicach: najpierw plac zabaw, potem woda. Godziny pracy basenu zmieniają się w zależności od sezonu, więc lepiej je sprawdzić przed wyjazdem.
Park sąsiaduje też z Meksykiem, dzielnicą, w której leży park Kozie Góry. To najstarszy i największy park miejski w Rybniku, o powierzchni prawie 7 hektarów. Oba parki można połączyć w jednej wycieczce, jeśli ktoś chce zobaczyć więcej niż jeden.
Dla kogo ten park
Najlepiej sprawdzi się u rodzin z małymi dziećmi: jest plac zabaw, tablice edukacyjne i bezpieczne ścieżki. Przyda się też osobom, które mieszkają w pobliżu lub chcą po prostu przejść się między wydarzeniami w domu kultury. Miłośnicy historii przemysłu mogą go potraktować jako ciekawostkę, ale głównym punktem wizyty w Rybniku raczej nie będzie. Poważniejsze zwiedzanie górniczej historii miasta należy zacząć od Zabytkowej Kopalni.
Kto szuka rozrywki z rozmachem, będzie rozczarowany. To spokojne miejsce, w którym nic się nie dzieje i właśnie na tym polega jego wartość.
Park Górnika Rybnik – informacje praktyczne
- Adres: ul. 1 Maja, 44-206 Rybnik, dzielnica Chwałowice, przy kopalni Chwałowice.
- Cena: park miejski, bez biletów wstępu.
- Godziny: brak oficjalnych godzin otwarcia w dostępnych źródłach. Warto wpaść w dzień, a wieczorem sprawdzić oświetlenie i dostępność na miejscu.
- Dojazd: samochodem lub komunikacją miejską do Chwałowic. Dokładny rozkład i linie warto sprawdzić w rozkładzie jazdy lokalnego przewoźnika, bo zmieniają się z roku na rok.
- Czas zwiedzania: 30–60 minut spaceru. Z dziećmi na placu zabaw i przy tablicach edukacyjnych raczej do dwóch godzin.
- Wydarzenia: program Domu Kultury Chwałowice na jego stronie.
- Udogodnienia: plac zabaw, siłownia plenerowa, amfiteatr, ścieżki, pobliski basen.